حبيش بن ابراهيم تفليسى

پيشگفتار و مقدمه 30

وجوه قرآن ( فارسى )

16 - به كار بردن « آنت » بجاى « ءأنت » ص 283 س 2 و « آنتم » بجاى « ءأنتم » ص 92 س 4 . در علم صرف اين قاعده بيان شده كه هرگاه دو همزه با هم جمع شود كه دومى ساكن باشد همزهء دوم تبديل به حرف همجنس همزهء اول مىشود مانند أءمن ، إءت ، أءمر كه آمن ، إيت ، أومر . مىشود ولى اين قاعده بنابر قراءةهاى راجح در موارد فوق رعايت نشده لذا به صورت معمول تغيير داده شد . 17 - رعايت قاعدهء دال و ذال : مانند « بوذ » بجاى « بود » و « بيداذ » بجاى « بيداد » « جاذوى » بجاى « جادوى » « نهاذن » بجاى « نهادن » . در قديم اگر پيش از حرف دال حرف متحرّك يا حرف علّه ( - واى ) بود ذال نوشته و تلفظ مىشد . ابن يمين ضابهء دال و ذال را چنين بيان مىكند : گرت ميل باشد كه در پارسى * همى دال را باز دانى ز ذال بگويم يكى ضابطه يادگير * كه اين را نيابى به گيتى همال اگر پيش او حرف علّت بود * بجز ذال معجم ندارد مجال ور آن حرف جز حرف علّت بود * نگه كن كه آن حرف را چيست حال